4 najczęstsze choroby pomidorów gruntowych

Decydując się na samodzielną uprawę warzyw, także pomidorów, trzeba liczyć się z możliwością wystąpienia chorób, które mogą być bardzo szkodliwe. Znając ryzyko, możemy zapobiec szkodom. Jako 4 najczęstsze choroby pomidorów gruntowych – ale i pomidorów pod osłonami, wymienia się: zaraza ziemniaka, alternarioza, szara pleśń oraz bakteryjna cętkowatość pomidora.

najczęstsze choroby pomidorów gruntowych, zaraza ziemniaczanaUprawa pomidorów może być jednym z najbardziej satysfakcjonujących zajęć ogrodniczych. Kogóż nie cieszą wygrzane w słońcu, rumiane, słodkie pomidory prosto z krzaka?! To z pewnością pomaga nam budować świadomość i postawę proekologiczną – takie warzywa z pewnością będziemy starali się uprawiać metodami jak najbardziej naturalnymi. Szczególnie, jeśli prowadzimy niewielką, amatorską uprawę. W warunkach sprzyjających wystąpieniu i rozwojowi choroba może tak szybko się rozprzestrzeniać, że chcąc ratować rośliny, nie będzie można się obejść bez fungicydów chemicznych.

Zapobieganie chorobom grzybowym i bakteryjnym pomidorów gruntowych

  • unikanie dużego zagęszczenia roślin
  • czyste narzędzia,
  • odchwaszczanie uprawy,
  • przestrzeganie prawidłowego nawożenia (zgodne z wymaganiami pokarmowymi),
  • usuwanie i niszczenie resztek roślinnych,
  • stosowanie biologicznych preparatów,
  • unikanie zraszania rośliny,
  • stanowisko z dala od uprawy ziemniaków,
  • unikanie nasadzeń w gruncie, na którym w poprzednich latach rosły ziemniaki lub inne z rodziny psiankowatych.

Najczęstsze choroby pomidorów gruntowych to:

Zaraza ziemniaka w uprawie polowej pomidorów

Jest to najgroźniejsza choroba pomidorów uprawianych zarówno w polu, jak i pod osłonami. Sprawcą choroby jest Phytophthora infestans. Rozwojowi choroby sprzyja chłodna i deszczowa pogoda. Porażeniu ulegają wszystkie części roślin. Początkowo na liściach pojawiają się wodniste, szarozielone, stopniowo brązowiejące plamy. Nerwy liści czarnieją. W czasie wysokiej wilgotności na spodniej stronie liści,a w obrębie plam, pojawia się szaro-biały nalot zarodników grzyba. Następnie ogonki liściowe, liście i łodygi brązowieją i ulegają nekrozie. W przypadku porażenia owoców powstają szaro-zielone, szybko brązowiejące plamy, o twardej, lekko wzniesionej powierzchni. Porażone owoce nie dojrzewają i wkrótce gniją. W przypadku pomidorów uprawianych pod osłonami, infekcji ulegają górne części rośliny. Warto pamiętać, że przebieg choroby jest bardzo gwałtowny, a porażone rośliny zasychają całkowicie w ciągu kilku dni. Zatem więc jak zapobiec chorobie? Przede wszystkim należy unikać zakładania uprawy pomidora w bliskim sąsiedztwie z uprawą ziemniaka, wystrzegać się zbyt dużego zagęszczenia roślin na polu, a także często dokonywać lustracji plantacji, aby możliwie wcześnie wykryć pierwsze ogniska choroby. W przypadku gdy zauważymy objawy zarazy ziemniaka, należy rozpocząć ochronę chemiczną. Lista środków zarejestrowanych jest długa. Warto więc wybrać odpowiedni preparat, dopasowany do sytuacji na polu. Pamiętajmy, że stosując środki ochrony roślin należy bezwzględnie przestrzegać zaleceń umieszczonych na etykiecie. Do zwalczania zarazy ziemniaka można zastosować np. Mildex 71,1 WG, Carial Star 500 (użytkownicy profesjonalni) SC, Cabrio Duo 112 EC lub Signum 33 WG.

Alternarioza pomidora

Jest to bardzo pospolita choroba występująca w uprawie pomidora oraz innych psiankowatych (ziemniaki, papryka, oberżyna). Chorobę wywołują grzyby Alternaria solani i Alternaria alternata. Warto wiedzieć, że ten sam patogen może spowodować zgorzel siewek, jak i czarną zgniliznę owoców. Źródłem choroby są nasiona oraz resztki chorych roślin. Siewki pomidora wyrosłe z zakażonych nasion wykazują objawy zgorzeli szyjki korzeniowej. Rozwojowi choroby sprzyja ciepła i deszczowa pogoda. A skąd pewność czy to alternarioza? Choroba objawia się w postaci suchych i brązowych plamek na liściach. Na powierzchni plam tworzą się koncentryczne i strefowo ułożone pierścienie. Przy zaawansowanym stadium plamy zlewają się, a liście pomidora usychają. Podobne plamy występują na pędach i ogonkach liściowych. Porażeniu ulegają również owoce, wówczas pojawiają się na ich powierzchni rozległe plamy, owoce stają się skórzaste i zasychają. Na ich powierzchni pojawia się aksamitny nalot. Aby zapobiegać wystąpieniu choroby, trzeba przestrzegać prawidłowego zmianowania, zachować izolację przestrzenną od upraw ziemniaka oraz zbierać i niszczyć resztki roślin.

Warto wiedzieć! Alternarioza zwykle pojawia się w tym samym czasie co zaraza ziemniaczana, dlatego stosując środki ochrony roślin, warto zastosować taki, który zwalczy oba patogeny.

Szara pleśń

Szarą pleśń wywołuje grzyb Botrytis cinerea. Objawy na pomidorach występują na wszystkich nadziemnych częściach rośliny, we wszystkich fazach rozwojowych. W wyniku porażenia tworzą się brunatne lub nekrotyczne plamy. W czasie chłodnej i wilgotnej pogody zainfekowane owoce gniją i opadają. Na porażonych częściach roślin, w warunkach wysokiej wilgotności, pojawia się biało-beżowy, puszysty, pylący nalot. Rośliny często zamierają powyżej miejsca zarażenia. Profilaktyka polega na niszczeniu resztek roślinnych oraz unikaniu uprawy w monokulturze. Pod osłonami należy pamiętać o odkażaniu podłoża oraz regulowaniu temperatury i wilgotności. Po wystąpieniu pierwszych objawów poleca się stosowanie ochrony chemicznej.
Warto wiedzieć! W trakcie wegetacji Botrytis cinerea poraża obumarłe lub mechanicznie uszkodzone części roślinne, np. resztki okwiatu, szypułki kwiatowe, miejsca po oderwanych pędach, liściach i owocach.

Bakteryjna cętkowatość pomidora

To choroba pochodzenia bakteryjnego, sprawcą jest Pseudomonas syringae pv. tomato. Choroba bardzo często występuje w uprawie polowej pomidorów. Objawy chorobowe mogą pojawiać się na wszystkich nadziemnych częściach roślin. Na liściach i pędach pojawiają się nieregularne plamy. W początkowej fazie choroby są one wodniste, ciemnozielone z czasem stają się ciemnobrunatne lub czarne otoczone żółtą obwódką. Na niedojrzałych, zielonych owocach objawy chorobowe występują w postaci licznych, drobnych ciemnobrunatnych, lekko wzniesionych plam. Na dojrzałych owocach plamy są brunatne do czarnych. Źródłem zakażenia są pozostawione resztki roślinne oraz porażone nasiona. Na czym więc polegają zabiegi profilaktyczne? Ważne jest aby usuwać i niszczyć resztki roślinne, przestrzegać prawidłowego zmianowania, dbać o czystość narzędzi, pomieszczeń, podłoża. Do wysiewu używać zdrowych nasion. Zapobiegawczo stosować preparaty miedziowe lub biologiczne, np. Grevit 200 SL.

Warto wiedzieć! Bakterie roznoszą się z kroplami wody w czasie silnych opadów, przy deszczowaniu oraz przez uszkodzenia mechaniczne. Wnikają do liści przez aparaty szparkowe oraz wszelkie zranienia.

Czytaj więcej o ABC rozsady warzyw.