Czy hibiskus to róża chińska? Pielęgnacja i nawożenie ketmii

Hibiskus ketmiaDziś rozstrzygniemy, czy hibiskus i róża chińska to określenie tej samej rośliny? Bowiem często towarzyszy nam dylemat dotyczący nazewnictwa roślin.

Odpowiedź brzmi – tak. Nazwa gatunkowa najpopularniejszego z nich to Hibiscus rosa-sinensis, czyli ketmia róża chińska. Hibiskus należy do rodziny Malvaceae. Zatem hibiskus, róża chińska i ketmia to określenie jednego gatunku.

Hibiskus – czy wiesz, że…

  • …kwiat hibiskusa starych odmian żyje tylko jeden dzień
  • …hibiskus hawajski jest narodowym symbolem Hawajów
  • …do sporządzania naparu i tzw. herbatek owocowych używa się hibiskusa odmiany malwy sudańskiej

Opis róży chińskiej

Gatunek pochodzi z południowych Chin. Aczkolwiek kojarzony jest szczególnie z roślinnością rejonów tropikalnych, gdzie może osiągać wysokość do 5 m. W końcu jest symbolem Hawajów. W warunkach domowych może wyrosnąć na wysokość nawet 3 m, a może Wy macie w swoich kolekcjach bardziej dorodne okazy? Hibiskus posiada ząbkowane lśniące, soczyście zielone liście, o ostrych końcach. Od maja do października hibiskus ozdabia się pięknymi kwiatami o lejowatym pokroju, szeroko otwartych kielichach i wystających pręcikach. Obecnie dostępne są zarówno formy o kwiatach pojedynczych, półpełnych i pełnych. Okres spoczynku trwa od listopada do stycznia.

Stanowisko dla ketmii

Róża chińska najlepiej czuje się  w miejscu dobrze oświetlonym, ale nie na bezpośrednim słońcu – szczególnie należy unikać go w godzinach popołudniowych. Od czerwca roślinę można wynosić na dwór, w miejsce osłonięte od wiatru i ostrego słońca. Optymalna temperatura dla hibiskusa to 19 st.C, w okresie zimowym wskazane jest, aby wynosiła około 12-15 st.C. W niższej temperaturze rośliny często bywają atakowane przez szkodniki, z kolei w wyższej – pędy przerastają i żółkną liście. Jeśli stoi w suchym pomieszczeniu, należy ją zraszać.

Podlewanie i nawożenie hibiskusa

Zimą zaleca się podlewanie co 20 dni. Ponieważ hibiskus ma silnie rozrośnięty system korzeniowy, potrzebuje on regularnego podlewania i nawożenia. W lecie nie należy dopuszczać do przesuszenia podłoża, bo może to skutkować opadaniem pąków. Podobnie reaguje na przelanie, dlatego trzeba systematycznie wylewać zalegającą wodę w podstawku.

Roślina ma bardzo duże zapotrzebowanie na składniki pokarmowe, niedobory składników skutkują zamieraniem pędów i liści. Użyźnianie róży chińskiej wymaga dość sporo uwagi, gdyż w okresie wiosennym należy stosować preparaty do róż, a od czerwca do sierpnia, co dwa tygodnie zasilać ją nawozem do roślin kwitnących. Co roku w lutym przesadza się młode osobniki. Starsze egzemplarze – rzadziej. Do tego celu zaleca się używać kompostowej ziemi doniczkowej z dodatkiem próchnicy i piasku. Co więcej ketmia traci swój urok gdy jest posadzona w zbyt dużych donicach, wówczas sporo energii jest użytkowane do wypuszczenia nowych liści i bardzo rzadko zakwita.

Przycinanie hibiskusa

Kupując młodą roślinę trzeba zwrócić uwagę na to, aby miała więcej niż jeden pęd. Jeśli jednak mamy mało rozkrzewiony egzemplarz, nic straconego, bo aby ketmia rozkrzewiła się, młodym okazom należy lekko skracać górne pędy, zaś w lutym starszym mocno przyciąć gałązki. Skracanie za długich pędów to także dążenie do nadania roślinie odpowiedniego kształtu. Co ciekawe, hibiskus może być prowadzony w formie piennej (drzewkowej) – wystarczy usunąć boczne pędy i przyciąć lekko górne przyrosty.

 

Ozdobne rośliny amarylkowate: amarylis i zwartnica – podobieństwa i różnice

 

Amaryllidaceae, czyli rodzina amarylkowatych – to do niej należą bardzo atrakcyjne gatunki m.in.: Hippeastrum oraz Amaryllis belladonna, czyli zwartnica i amarylis. Kwiaty te od lat są ze sobą mylone. Pomimo wspólnej rodziny ogrodniczej, wiele je różni. Zobacz, jakie są to szczegóły.

Z pewnością cechą wspólną tych gatunków są eleganckie kwiaty, których urokiem możemy się cieszyć także poza sezonem letnim, roztaczają czar swych kwiatów, gdy większość roślin ma okres zasłużonego spoczynku.

Pochodzenie

W okresie przedświątecznym na półkach sklepowych konkuruje z równie piękną poinsecją (gwiazda betlejemska) – coraz popularniejsze w Polsce Hippeastrum (czyli zwartnica), pospolicie znana jako amarylis. Posiada ona ponad 300 odmian, naturalnie występuje na obszarze między Meksykiem, Paru i Brazylią. Z kolei Amaryllis, pochodzący z południowego przylądka Afryki (głownie teren aktualnego RPA), ma tylko jeden gatunek: Amaryllis belladonna (amarylis piękny).

Zwartnica – bożonarodzeniowa piękność

Zwartnica

Zwartnica

Zwartnica, mylnie niekiedy nazywana amarylisem, to roślina cebulkowata, o regularnym pękatym kształcie cebuli, w brązowym kolorze, o zmiennej wielkości – zależnej od odmiany. Dość mięsiste liście pojawiają się w tym samym czasie co kwiaty, a niekiedy wyrastają chwilę później, gdy roślina zakwitnie. Po kilku miesiącach usychają. Roślina wydaje od 1 do 4 łodyg kwiatowych, a ich cechą charakterystyczną jest to, że są w środku puste. Zauważymy to podczas obcinania, gdy kwiaty już uschną i usuwamy sekatorem lub ostrym nożem łodygę. Warto pamiętać, aby wykonać ten zabieg zanim w kwiatach zawiążą się nasiona. Damy w ten sposób szansę rozwoju liściom, dzięki którym roślina przez kilka miesięcy zgromadzi zapasy w cebuli na następny okres kwitnienia.

Kwiat zwartnicy

Kwiat zwartnicy

Zwartnica – stanowisko

Warto, aby stała w miejscu słonecznym i przewiewnym, nadal podlewana i nawożona. Od połowy sierpnia trzeba stopniowo ograniczyć podlewanie, aby ostatecznie zaniechać go, by liście zupełnie uschły w ciągu ok. 5 tygodni. Następnie cebulę przełożyć do pojemnika z torfem w niezbyt chłodne miejsce (13 st.C). W połowie grudnia cebula będzie się nadawać do ponownego wysadzenia. Sadząc cebulę zwróćmy uwagę, aby wcześniej ją zaprawić w środku przeciwgrzybicznym. W momencie wybudzenia ze spoczynku Hippeastrum mają względnie małe zapotrzebowanie na nawóz i są w nieco większym stopniu narażone na zasolenie. Cebulę zwartnicy zagłębia się do połowy w podłożu gliniasto-próchnicznym, w donicy z dość dobrym drenażem. Naczynia z cebulami należy postawić w pomieszczeniu o temperaturze ok. 25 st.C – do momentu wypuszczenia pędów. Podlewaj oszczędnie. Ustawić wówczas w słonecznym miejscu, obracając codziennie roślinę gdyż ma tendencje do przechylania się w stronę promieni słonecznych. Kwitnienie można przedłużyć przenosząc ją w chłodniejszym miejscu (minimum 15 st.C). Dopóki ma liście, podlewaj niewielką ilością wody. Gdy kwiaty się otworzą, podeprzyj łodygi, ponieważ oślina ma ciężkie kielichy a niewielką cebulę. Średnica jednego kielicha może wynosić nawet 24 cm. Ze względu na ogromny urok kwiatów, hipperastrum to nie tylko popularny kwiat doniczkowy, ale także cięty.

Kolory i rodzaje zwartnicy

W zależności od odmiany, dostaniemy zwartnice kremowe, białe, karminowe, zielonkawe, dwubarwne i zapewne w przyszłości ogrodnicy dostarczą nam te kwiaty w jeszcze innych kolorach. Np. „Apple Blossom” to kwiat biały z różowymi przetarciami, „Meery Christmas” – kielichy w mocnym czerwonym kolorze (odcień scarlet), „Christmas Gift” to biała zwartnica z zielonkawymi środkami, „Dancing Queen” – białe pełne kielichy z różowymi pasami, „Celica” – pełne pomarańczowe kwiaty, i wiele więcej mieszańców.

Amaryllis belladonna – charakterystyka

Amarylis został nazwany na cześć pięknej pasterki z „Bukolik” Wergiliusza. Amaryllis belladonna ma wiele nazw zwyczajowych. Na przykład w Wielkiej Brytanii znany jest jako Belladonna lub lilia Jersey. W Republice Południowej Afryki jest znany jako lilia marcowa. W Stanach Zjednoczonych kwiat jest określany jako Naked lady. W Portugalii – bordão de São Jose, Św. Rosalina – na Sycylii – lilia Madonny.

Amarylis

Amarylis

Cebula jest zazwyczaj duża, brązowa, o kształcie gruszki. Amaryllis belladonna w swoim naturalnym środowisku kwitnie krótko po pożarze buszu. Roślinę tworzą duże pachnące skupiska różowych lub białych kwiatów o kształcie wąskich kielichów, które są prowadzone na długiej lekko fioletowej łodydze (pełnej w środku) o długości ok. 50 cm.  W jednym pędzie w typowej odmianie wyrasta do 12 kwiatów, o średnicy rozwarcia do 10 cm – czyli dużo mniejszej niż zwartnicy. Z każdego kwiatu wystaje grupa dużych zakrzywionych pylników. Pręciki są czarne i błyszczące, z czasem odsłaniają biały pyłek. Kwiatostan kieruje się zawsze w kierunku, gdzie otrzyma najwięcej słońca. Chociaż większość kwiatów jest blada, mogą wystąpić wersje różowe i ciemne.

Amarylis – sadzenie i zimowanie

Liście wyrastają po przekwitnięciu, pozostając zielone przez całą zimę. Wiosną liście zamierają i cebule są w pełni uśpione. Dokładny czas kwitnienia amarylisa nastaje późnym latem, w lipcu i sierpniu (luty i marzec w RPA). Prawidłowo uprawiane kwiaty mogą kwitnąć co rok. W naszym klimacie, w uprawie doniczkowej, pierwsze cebule amarylisa sadzi się w połowie września, a ostatnie do połowy listopada. Warto uprawiać je w szerokiej donicy z bardzo dobrym drenażem na dnie. Roślina preferuje podłoże gliniasto-próchnicze. Cebulę sadzimy tak, aby końcówka wystawała ponad podłoże. Możemy obsypać ją centymetrem kory lub drobnych kamyczków. Taką sadzonkę odstawiamy w ciepłe miejsce – ok. 25 st.C i podlewamy umiarkowanie, letnią wodą. Zasilać nawozem do momentu zakwitnięcia – średnio co dwa tygodnie. Roślina wzrasta z cebuli średnio 8-10 tygodni. Po zamarciu liści należy cebulom zapewnić spoczynek, poczynając od lipca. Nasiona amaryllisa są bardzo ładne, określane mianem najpiękniejszych nasion na świecie. Po kilku latach amarylis wytwarza cebule przybyszowe.

Obie rośliny doskonale sprawdzą się jako roślina doniczkowa, jak i kwiat cięty. W cieplejszym klimacie rosną jako kwiaty ogrodowe. A Ty masz już swój ukochany gatunek? Powodzenia w uprawie!

 

Cebulki kwiatowe – pora na sadzenie!

Przebiśniegi, hiacynty, szafirki, krokusy, tulipany − żeby wiosną cieszyły oczy, trzeba je teraz zasadzić. A cebulki kwiatowe wrażliwe na działanie niskich temperatur wykopać i zabezpieczyć na zimę.

Czas od połowy września do końca października to idealna pora na sadzenie roślin cebulowych i rozsadę kłączy. Wybór gatunków i konkretnych odmian jest ogromny – ogranicza nas tylko powierzchnia, jaką przeznaczamy na rabaty kwiatowe, warunki i kondycja gleby w ogrodzie.

Jakie cebulki kwiatowe wybierać?

Zdrowe cebulki kwiatowe (savanzijlstra0 / pixabay.com)

Zdrowe cebulki kwiatowe (savanzijlstra0 / pixabay.com)

Podstawą powodzenia uprawy jest wybór zdrowych, jędrnych i twardych cebul i kłączy. Nie kupujemy miękkich, wysuszonych, pozbawionych łuski, wypuszczających liście czy korzenie, z plamami czy uszkodzeniami. W domu możemy cebulki zaprawić preparatem chroniącym przed chorobami grzybowymi. W sklepach ogrodniczych dostępne są środki zarówno pochodzenia zupełnie naturalnego (mp. oparte na wyciągu z grapefruita), jak i chemiczne, w płynie lub w postaci proszku, granul. Cebulki powinny zostać posadzone na wybrane miejsce jak najszybciej po zakupie i ewentualnym zaprawieniu.

Jesienią sadzimy m.in.: przebiśniegi, krokusy, szafirki, hiacynty, ozdobne czosnki, cebulice, tulipany, narcyzy, kosaćcem narcyzy, irysy, ranniki, mrozoodporne odmiany lilii, kokorycze, obrazki itp.

Uprawa roślin cebulowych

Cebule (JamesDeMers / pixabay.com)

Cebule (JamesDeMers / pixabay.com)

Wymagania większości roślin cebulowych to: gleba lekka, przepuszczalna, ale żyzna, o odczynie obojętnym, ewentualnie lekko zasadowym, stanowisko jasne, słoneczne. Przed wsadzeniem kwiatów wybrane miejsce trzeba koniecznie odchwaścić i spulchnić, dobrze jest też zasilić glebę wolnodziałającym nawozem mineralnym.

Cebulki kwiatowe sadzi się z reguły (choć od tej zasady są wyjątki) na głębokości równej ich 3 długości. Polecamy sadzenie ich w koszykach do cebul – znakomicie chronią przed szkodnikami i ułatwiają ewentualne przeniesienie cebul na inne stanowisko.

Posadzone jesienią cebule czy kłącza (np. irysów czy gladioli) dobrze jest przed pierwszymi przymrozkami przykryć ściółką czy warstwą kory, tak aby uchronić je przed przemarznięciem i – w przypadku bezśnieżnej zimy – nadmiernym wysuszeniem.

Niektóre cebule, bulwy i karpy natomiast po ścięciu części naziemnej wykopuje się przed zimą, bo nie przetrwałyby w gruncie. Należą do nich mieczyki, kanny, begonie bulwiaste, frezje, tygrysówki, wrażliwe odmiany lilli. Cebule z objawami chorób, nadgnite i pleśniejące, uszkodzone wyrzucamy, a resztę przechowujemy w skrzynkach przesypane piaskiem, trocinami. Pomieszczenie, w którym przezimują nasze kwiaty musi być przewiewne, ciemne i chłodne.